← 返回二维热传导的数值模拟

Project Update

二维热传导的数学物理原理

2026-07-17 · 二维热传导的数值模拟

二维热传导公式

二维热传导方程为

Tt=α(2Tx2+2Ty2)\frac{\partial T}{\partial t} = \alpha \left( \frac{\partial^2 T}{\partial x^2} + \frac{\partial^2 T}{\partial y^2} \right)

其中:

  • T(x,y,t)T(x,y,t) :位置 (x,y)(x,y) 在时刻 tt 的温度;
  • α\alpha :热扩散率;
  • T\partial T / t\partial t :温度随时间的变化率;
  • 右边两项:温度在 xxyy 方向的扩散。

有限差分法

二维拉普拉斯算子的差分:

2T=2Tx2+2Ty2.\nabla^2T = \frac{\partial^2T}{\partial x^2} + \frac{\partial^2T}{\partial y^2}.

(i,j)(i,j) 处:

2Ti,jTi+1,j2Ti,j+Ti1,j(Δx)2+Ti,j+12Ti,j+Ti,j1(Δy)2\boxed{ \nabla^2T_{i,j} \approx \frac{ T_{i+1,j}-2T_{i,j}+T_{i-1,j} }{(\Delta x)^2} + \frac{ T_{i,j+1}-2T_{i,j}+T_{i,j-1} }{(\Delta y)^2} }

时间导数的离散:

对于随时间变化的函数 T(x,t)T(x,t) ,设置时间网格:

tn=nΔtt^n=n\Delta t

记:

Tin=T(xi,tn)T_i^n=T(x_i,t^n)

这里:

  • 下标 ii 表示空间位置;
  • 上标 nn 表示时间层。

时间一阶导数可以采用向前差分:

TtTin+1TinΔt\boxed{ \frac{\partial T}{\partial t} \approx \frac{T_i^{n+1}-T_i^n}{\Delta t} }

时间采用向前差分,空间采用中心差分:

Ti,jn+1Ti,jnΔt=α[Ti+1,jn2Ti,jn+Ti1,jn(Δx)2+Ti,j+1n2Ti,jn+Ti,j1n(Δy)2]\frac{T_{i,j}^{n+1}-T_{i,j}^n}{\Delta t} = \alpha \left[ \frac{ T_{i+1,j}^n-2T_{i,j}^n+T_{i-1,j}^n }{(\Delta x)^2} + \frac{ T_{i,j+1}^n-2T_{i,j}^n+T_{i,j-1}^n }{(\Delta y)^2} \right]

整理:

Ti,jn+1=Ti,jn+rx(Ti+1,jn2Ti,jn+Ti1,jn)+ry(Ti,j+1n2Ti,jn+Ti,j1n)\boxed{ T_{i,j}^{n+1} = T_{i,j}^n + r_x \left( T_{i+1,j}^n-2T_{i,j}^n+T_{i-1,j}^n \right) + r_y \left( T_{i,j+1}^n-2T_{i,j}^n+T_{i,j-1}^n \right) }

其中:

rx=αΔt(Δx)2,ry=αΔt(Δy)2r_x=\frac{\alpha\Delta t}{(\Delta x)^2}, \qquad r_y=\frac{\alpha\Delta t}{(\Delta y)^2}